
冈波巴大师教言集GM27རྣམ་རྟོག་དོན་དམ་གྱི་ངོ་སྤྲོད་བཞུགས།
2-1-1a
༼ལ༽ལ༐ ཆོས་རྗེ་དགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་གསུང་༐
༄༅། །རྣམ་རྟོག་དོན་དམ་གྱི་ངོ་སྤྲོད་བཞུགས།
རྣམ་རྟོག་དོན་དམ་གྱི་ངོ་སྤྲོད་བཞུགས།།
2-1-1b
༄༅༅། ༧ །ན་མོ་གུ་རུ་རཏྣ་བྷྱ། རྗེ་བཙུན་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་ནས། ཡར་སངས་རྒྱས་ལ་རེ་བ་མེད་དེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་རང་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མར་འཁོར་བ་ལ་དོགས་པ་མེད་ཅིང་། སྤང་དུ་མེད་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་བུད་ཤིང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བཤེས་ལྕགས་རི་བའི་བླ་མ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་གདམས་ངག་ཡིན་ཏེ། སྒོམ་ཆེན་པ་དེ་བསྒོམ་པའི་དུས་སུ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་སྟེ། ཕྲད་འཇོམས་པ། ཕྱི་བསྙགས། མེད་སྤྲུལ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དང་པོ་རྣམ་རྟོག་བྱུང་མ་ཐག་སྐྱེ་མེད་དུ་ཆོད་པ་ནི། ཕྲད་འཇོམས་པ་བྱ་བ་ཡིན། ཕྲད་
2-1-2a
མ་ཆོམས་ན། ཕྱི་བསྙག་གསུང་། རྣམ་རྟོག་དེ་གང་ནས་བྱུང་། དེ་སེམས་ལས་བྱུང་། སེམས་སུ་ཐིམ། སེམས་དང་གཉིས་ཐ་མི་དད་དེ། ཕྱི་བསྙག་བྱ་བ་ཡིན་གསུང་། མེད་སྤྲུལ་པ་ནི། གང་ཤེས་པ་ལ་ལྕི་བ། ཉམས་ལ་མི་བདེ་བ་ཅིག་མེད་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། འོ་སྐོལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ལ་རྩ་བཞི་ཤེས་དགོས་པ་ལྕི་སྟེ། དེ་ཉིད་མེད་སྤྲུལ་ཏེ། དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན། རྣམ་རྟོག་དེ་སེམས་ཡིན། སེམས་སྐྱེ་མེད་ཡིན་གསུང་། དཔེར་ན། ནགས་ལ་མེ་ཤོར་ན། མེ་ཆུང་ངུ་རླུང་གིས་འཆི་བ་ཡིན། ནགས་ཚལ་ཆེན་པོ་ཚིག་ཙམ་ན། རླུང་ཡང་གྲོགས་སུ་འགྲོ། ཤིང་མང་པོ་ཡང་དག་པ་ཚོགས་ན། མེ་ལ་དམག་འདྲེན་པ་ལ། མེ་ན་རེ། ད་རུང་ཁྱེད་རང་མང་དུ་སྤུངས་དང་། ཁྱོད་ཇི་ལྟར་མང་བ་བཞིན། བདག་དགའ་བ་ཡིན་ཟེར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་རྟོག་མང་བ་བཞིན། ཤེས་རབ་ཀྱི་གྲོགས་སུ་འགྲོ་གསུང་ངོ་། ས་རྡོ་ཚུན་ཆད་གྲོགས་སུ་འགྲོ། དེ་བཞིན་དུ། རྣམ་རྟོག་ཇི་ལྟར་མང་བ་བཞིན་ཤེས་རབ་ཀྱི་གྲོགས་སུ་འགྲོ་གསུང་། མཚོ་ལ་ཁ་བ་བབ་པ་དང་འདྲ་སྟེ། བབས་མ་ཐག་ཏུ་རོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ།

冈波巴大师教言集GM27 分别念究竟之指示
2-1-1a
法王达波拉杰语：
分别念究竟之指示
分别念究竟之指示
2-1-1b
顶礼上师宝。尊者仁波切言：上不期望佛陀，因为身语意自有之故。下不忧惧轮回，也不须舍弃，因为是智慧之薪柴故。这是格西恰日瓦上师二人的教授。禅修者在修行时，生起分别念，有三种[对治]：遇即降伏、追根究底、无中生有。首先，分别念一生即当下断为无生，这就是所谓的"遇即降伏"。若未能
2-1-2a
降伏，则称为"追根究底"。这分别念从何而生？它从心中生起，融入心中，与心无二无别，这就是所谓的"追根究底"。"无中生有"是指，对智慧来说沉重、对体验不适的，就是无中生有。我们出家人需知四根本戒，这很沉重，正是无中生有，这是分别念。分别念即是心，心是无生的。比如，森林着火时，小火会被风熄灭，但当大片森林已燃烧时，风反而成为助力。当许多木柴堆集时，对火来说是如军队般壮大，火则说："请继续堆积更多，你们越多，我就越高兴。"同样地，分别念越多，越成为智慧的助伴。乃至土石也会成为助伴。就这样，分别念越多，越成为智慧的助伴。如同雪落入湖中，一落即与之融为一体。


 །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་རྟོག་བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་རོ་གཅིག །སྔར་ཕྲད་པའི་མི་དང་ཕྲད་པ་དང་འདྲ་སྟེ། སྔར་འདྲིས་ཀྱི་མི་དང་ཕྲད་ཙ་ན། །
2-1-2b
ཡིན་མིན་རྟོག་དཔྱོད་བྱ་མི་དགོས། དེ་བཞིན་དུ། རྣམ་རྟོག་ལ་རྟོག་དཔྱོད་བྱ་མི་དགོས་པར་སྐྱེ་མེད་དུ་ངོ་ཤེས་གསུང་། དེ་ནི་དགེ་བཤེས་ལྕགས་རི་བའི་ཡིན། བླ་མ་མི་ལའི་ཞལ་ནས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ནི། དགོས་པ་སྐུ་དྲིན་ཅན། མེད་དུ་མི་རུང་བ། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཁོ་རང་ལ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་གསུང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞིའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས། འོད་གསལ་གྱི་རྩལ་སྦྱང་བ་ཡིན་གསུང་། གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ལོག་ནས་ཀྱང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྩལ་སྦྱོང་བ་ཡིན་གསུང་། བསྒོམ་ཆེན་པ་རྣམ་རྟོག་སྐྱོན་དུ་མི་ལྟ་བར། རྟོགས་པ་ལ་དབང་ཐོབ་པ་ཅིག་དགོས་གསུང་། འོ་ན་རྟོགས་པ་ལ་དབང་ཐོབ་པའི་སྒོམ་ཆེན་པ་དེ་ལ་ན་བ་འོང་ངམ་ཞེ་ན། འོང་སྟེ། བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ན་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སེམས་ཡིན། སེམས་དེ་ལྟར་སྐྱེ་མེད་དུ་རྟོགས་པ་ཅིག་འཆི། དེ་ལ་འཆི་བ་འོང་སྟེ། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་གནད་ཀས་འཆི་བ་ཡང་སྐྱེ་མེད་དུ་ཤེས། གལ་ཏེ་དམྱལ་བའི་སྣང་བ་ལྟ་བུ་ཤར་ཡང་། འདི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སེམས་ཡིན། སེམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་སྙམ་པ་འོང་སྟེ། དར་གྱི་ཕོ་ལོང་བརྡབ་པ་ཙམ་གསུང་། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་རེས་འགའ་ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་བྱ་བར་མིང་བཏགས་ཏེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཡིན་གསུང་། རེས་འགའ་གཉུག་མ་བྱ་བར་མིང་བཏགས་ཏེ། དེ་ཆོས་ཉིད་གཅིག་ཡིན་གསུང་། དོན་ལ་ངོ་བོ་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་གསལ་གསུང་། ག་གའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་འབྱུང་གསུང་། སྒྲིམས་པས་འོང་དུ་རེ་ཏེ། སྒྲིམས་པས་མི་འཆི། གློད་པས་མི་འཆི། འོ་ན་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་འཆི། རྣལ་འབྱོར་མ་ག་ག་དྷ་
2-1-3a
རས་གསུང་པ་དེ་ཡིན། དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། རྣལ་འབྱོར་པ་གཅིག་གིས་བསྒོམས་པས། བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་བྱུང་། ལུས་རས་བལ་གྱི་འདབ་མ་བཞིན་དུ་ཡང་བ་བྱུང་། སྣང་བ་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་ལྟར་མཐོང་ནས། བླ་མ་ལ་འདི་ལྟར་བྱུང་ཞེས་བརྗོད་པས། བླ་མའི་ཞལ་ནས། ཐོས་བསམ་བྱས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་རང་ཚོལ་བ་ཡིན། ཞེས་གསུངས་པས། ཁོས་མ་གོ་ནས་ལོག་ནས་ཕྱིན་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་མ་ག་ག་དྷ་རའི་ཞལ་ནས། གར་ཕྱིན་གསུངས་པས། ངས་བླ་མའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་པ་ལ། བླ་མའི་ཞལ་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ། ཡུལ་ལ་མ་བལྟ་སེམས་ལ་མ་ལྟོས་ཤིག །བྱ་བ་མ་མང་ཞེ་འདོད་མ་བྱེད་ཅིག །ཉམ་ང་མ་བྱེད་དོགས་པ་མ་འཆའ་བར། །སེམས་ནི་གང་དགའ་ཉིད་དུ་མཐོང་ལ་ཐོང་། །ཞེས་གསུངས་པས། རྣལ་འབྱོར་པ་དེས་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཐོབ་གསུང་། རྣལ་འབྱོར་མ་ཀར་ཀ་དོ་ཧའི་ཞལ་ནས། གཉིས་མེད་ཤེས་པ་ཆུ་དང་འོ་མ་འདྲེས་པ་འདྲ། །ཉམས་མྱོང་སྤྲེའུ་ལྟ་བུར་གང་ལྟར་འགྱུར་ཀྱང་རུང་། །རྣལ་མའི་ཤེས་པ་གླང་པོ་ལྟ་བུ་ལ། །རྟོགས་པ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཇི་བཞིན་ཁྱབ། །ཅེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
如是，分别念一生即与俱生智为一味。如同遇见曾经见过的人，当遇到熟识之人时，
2-1-2b
无需思考判断是与非。同样地，对分别念无需思考判断，而应直接认知其为无生。这是格西恰日瓦的教法。
米拉上师言：分别念是有用的恩赐，不可或缺，一切功德本自具足于其中。菩萨们依靠四禅定的三昧，修习光明的力用。就密咒而言，回归瑜伽行为后，依靠生起次第修习力用。禅修者不视分别念为过失，而应获得对证悟的自在。
若问：获得证悟自在的禅修者会生病吗？会的。生病一生起即是分别念，分别念即是心，心是如此被证悟为无生的，他也会死亡。死亡会来，但通过无生的关键，死亡也知为无生。即使地狱景象显现，也会认为：这是分别念，分别念是心，心是无生的。如同丝绸小球被击打一般。
心的本质有时被名为平常的意识，这一切都是同一的。有时被名为本性，这是一法性。实际上，它就是本质，意即非空无，佛陀中清晰。瑜伽士中自然生起。希望通过努力而来，但用力不会死，放松也不会死。那么如何才能死呢？这就是瑜伽女嘎嘎达
2-1-3a
所说的。根据其传记，一位瑜伽士修行后，生起了乐、明、无分别。身体如棉花瓣般轻盈，见到景象如光团，他向上师报告了这些经验。上师说："所有闻思所做的一切，都是为了寻找那最初的意识。"他不理解，返回途中，瑜伽女嘎嘎达问："你去哪里了？"他说："我去了上师那里，上师对我说：'善男子，不要观外境，不要依于心，不要多事，不要起欲心，不要恐惧，不要疑虑，心随喜乐而放。'"瑜伽士因此而获得成就。
瑜伽女卡尔卡朵哈说："无二智如水乳交融，体验如猴子般随变，真实智慧如大象，证悟如虚空般遍满。"


 །དགེ་བཤེས་ལྕགས་རི་བ་ལ། བླ་མ་ཉིད་ཀྱིས། བཀའ་གདམས་མི་སྤོང་བར་ལམ་དུ་འཁྱེར་བའི་གདམས་ངག་ཡོད་དམ་ཞུས་པ་ལ། ལྕགས་རི་བའི་ཞལ་ནས། དགེ་བཤེས་གླང་རི་ཐང་པས། དགེ་བཤེས་ཕུ་ཆུང་པ་ལ་ཞུས་པས། ཚེམས་ནེམ་མཛད་ནས། ཡོད་དག་ཡོད་དེ། ང་ལ་ལས་དབང་མེད་པ་གསུང་སྐད། ཕྱིས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམ་གཉིས་ལ་གདམས་ངག་ཏུ་བྱུང་གསུང་། ལོ་ཙྪ་བ་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་དང་། སྒོམ་ཆེན་པ་པུཎྱེ་ཛྙཱ་བོ་དྷི་གཉིས་ཀྱི་སྲས་ལགས་སྐད། དབུས་སུ་ལྕགས་རི་བ་བསྙེན་པར་མཛད། གདམས་ངག་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཞེ་ན། ཆོས་ཚན་པ་དགུ་ཡོད་གསུང་། རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མེད་ཅིང་གཞི་རྩ་
2-1-3b
མ་གྲུབ་པས། རྟོགས་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་ཏེ། བཀའ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་དཔེ་གསུང་། དགེ་བཤེས་ཕུ་ཆུང་པའི་ཞལ་ནས། རྟོག་པ་ལམ་དུ་ཁྱེར་ནས་སྤང་ན་ཅི་ལ་འོང་གསུང་སྐད། དེ་ཡང་བླ་མ་དང་ཅུང་མི་འདྲ། སྟོང་ཉིད་རམ་འདར་ལྡོག །གཞུག་ཨེན་ཙམ་ཡོད་གསུང་། རྟོག་པ་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་བུད་ཤིང་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུང་། བླ་མ་ནི་སྙིང་ནས་རྟོག་པ་ལ་སྐུ་དྲིན་ཆེ་བར་བཤད་པ་ཡིན་གསུང་། དགོས་པ་སྐུ་དྲིན་ཆེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ན། དེ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། སེམས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན། རྟོག་པ་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཡིན། རྟོགས་པ་དེས། ངོ་བོ་གསལ་བར་བྱེད་པས་ན་སྒྲོན་མེ་ལྟ་བུ་ཡིན། རྩ་བ་རྙེད་པར་བྱེད་པས་ན་མཚོན་ལྟ་བུ་ཡིན། རྟོག་པ་ལམ་དུ་ཁྱེར་བས། རྟོག་མེད་འཆར་གསུང་ངོ་། །རྟོག་པ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། ལམ་ཡིན་ནམ། འབྲས་བུ་ཡིན་ནམ་གང་ཡིན་བྱས་པས། རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་རང་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་། ལམ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མི་སྤོང་བར་ལམ་དུ་བྱེད་གསུང་། འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་པས། སྐུ་བཞི་རང་ཆས་སུ་ཡོད་གསུང་། འབྲས་བུ་ལ་མི་རེ་ཏེ། རྒྱུ་ལམ་འབྲས་གསུམ་དུ་འབྱོངས་པ་བྱ་བ་ཡིན་གསུང་ངོ་།། །།
༄༅། །བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་གི་ཞལ་གདམས།
༄། །ཆོས་རྗེ་དགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་གསུང་། བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་གི་ཞལ་གདམས་བཞུགས་སོ།། །།ན་མོ་གུ་རུ། རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་ནས། ཡི་དམ་ལྷའི་བསྐྱེད་རིམ་རྫོགས་པར་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་རེ་སྒོམ་དགོས་གསུང་། སྐད་ཅིག་དྲན་རྫོགས་ཀྱིས་ཡི་དམ་གྱི་ལྷར་བསྐྱེད་ནས། འོད་གསལ་འབའ་ཞིག་སྒོམ་པ་ཡིན་ནོ་གསུང་། དེ་ཡང་། གསལ་སིང་ངེ་བ་དེ་ཉམས་མྱོང་ཡིན། དེ་ལ་མ་ཡེངས་པ་དེ་གནས་པ་ཡིན། ཤེས་རབ་ཀྱིས་བལྟས་པས། ཅིའི་ངོ་བོར་ཡང་མ་
2-1-4a
གྲུབ་པ་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་གསུང་། བླ་མ་རྟོགས་ལྡན་ཅིག་དང་། སློབ་མ་སྐལ་ལྡན་ཚེ་འདི་བློས་བཏང་བ་ཅིག་ཕྲད་ནས། བླ་མ་དེས། མ་སྨིན་པ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དབང་བཞི་བསྐུར་ནས། སྨིན་པ་གྲོལ་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་ལ་སློབ་པ་ཡིན་གསུང་། བསྐྱེད་རིམ་ནི། ལྷའི་སྐུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྒོམ་པ་དང་། སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་རྫོགས་རིམ་ཀྱང་དེ་ཡིན་གསུང་།། །།རྫོགས་རིམ་ནི་འོད་གསལ་སེམས་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་པ་དེ་ལགས། དེ་ལྟར་བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམས་པས་ཡོན་ཏན་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་དབེན་པར་བསྒོམས་པ་ལས་འབྱུང་གསུང་། ལུས་བདེ་བ་དང་། སེམས་བདེ་བ་འོང་སྟེ། ནང་དུ་རྟགས་རྣམ་ལྔ་འཆར། སྤྱིར་ཡང་ཕན་ཡོན་བརྒྱད་འབྱུང་སྟེ། རྟགས་དང་ཕན་ཡོན་དུ་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཙ་ན། རླུང་སྣང་བ་འགགས་ཏེ། རླུང་ཨ་བ་དྷུ་ཏིར་ཚུད་པ་ཡིན་གསུང་། རྟགས་གཉིས་པ་ཤར་ཙ་ན། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བྱ་བ་ཡིན། རྟགས་གསུམ་པ་བྱུང་ཙ་ན། གསལ་ལ་མི་རྟོག་པ་འབྱུང་། དེ་ནི་སྒོམ་པའི་མཐར་ཐུག་ཡིན་ཏེ། རླུང་སེམས་སུ་ཚུད་པ་ཡིན་གསུང་། རྟགས་བཞི་པ་ཤར་ཙ་ན། ལྟ་བའི་དོན་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་རིག་ཅིང་གསལ་བ་དང་། འཕྲིན་ལས་བཞི་འགྲུབ་སྟེ། ལྟ་བའི་དོན་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཉིད་ལ་བློ་ངེས་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
向格西恰日瓦，上师自己问道："是否有不舍弃噶当教法而将其作为道路的教授？"恰日瓦回答说："格西朗日唐巴曾向格西普琼巴请教此事，普琼巴做了一个微笑的表情说：'有是有的，但我无此福分'。后来成为两位瑜伽士的教授。"据说是译师仁钦桑波和禅修者布涅惹那菩提二人的弟子。恰日瓦在乌地方得到传承。如果问这教授如何生起，有九个法类。证悟无因且基础
2-1-3b
未立，故善巧于证悟方便，这如同教印的比喻。格西普琼巴说："将分别念带入道中而去除，有何用？"这与上师略有不同。空性稍有动摇，后略有安住。他广泛讲解了分别念无因、是智慧的薪柴等等。上师说是从内心讲解分别念恩德大。
恩德大是何意？它从心中生起，心是法身，分别念是本性的证悟。这证悟能明显本性，故如灯；能得根本，故如剑。将分别念带入道，无分别会现起。
问：分别念是因、是道，还是果？答：是因，因为依靠它生起一切功德；也是道，因为不舍而作为道路；也是果，因为是本性的证悟，四身自然具足。不期望果，而是通达因道果三者。
生圆双运口诀
法王达波拉杰语：生圆双运口诀
顶礼上师。仁波切言：本尊生起次第也需每一刹那修习。以刹那忆念圆满方式生起为本尊后，唯修光明。其中，明晰清净是体验，不散乱是安住，以智慧观察，任何本质也
2-1-4a
未成立，这是证悟。
具证悟上师与具缘舍弃今生的弟子相遇，上师传授令未成熟者成熟的四灌顶，以及令成熟者解脱的方便——生圆二次第。生起次第是修持如幻本尊身，以及有戏论的圆满次第也是如此。圆满次第是亲见光明心性空性。如此修持生圆次第会生起功德，这是从寂静处修持而生起。
身心都会生起安乐，内在会显现五种相，一般会生起八种利益。当相与利益如烟一般生起时，风现象止息，这是风入中脉。第二相生起时，体验到现象。第三相生起时，生起明晰无分别，这是修持的究竟，是风入心。第四相生起时，证得见地之义，一切法一味明觉，成就四种事业。见地之义是对心性生起确定。


 །ཆོས་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་རིག་ཅིང་གསལ་བ་ནི། འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་འོད་གསལ་དུ་འཆར་བའོ། །འཕྲིན་ལས་བཞི་ནི། བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱ་མ་དགོས་པར། འཕྲིན་ལས་བཞི་གང་བྱས་ཀྱང་ཚེགས་མེད་དུ་འགྲུབ་པའོ། །རླུང་འོད་གསལ་དུ་ཚུད་པའི་དུས་སུ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟགས་ཀྱང་འབྱུང་སྟེ། ལུས་འཇའ་ཚོན་ནམ་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟགས་བྱ་བ་ཡིན་གསུང་། བལྟ་
2-1-4b
བྱ་ལྟ་བྱེད་མེད་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཟེར་བ་ཡིན། ཁམས་གསུམ་ལས་འདས་ཤིང་བློ་དང་བྲལ་བ་ལ་སྨོན་པ་མེད་པ་ཟེར་བ་ཡིན་གསུང་། སྒྲུབ་པ་ལ་བདུད་ཀྱི་བར་ཆད་འབྱུང་བའི་བདུད་ལ་གཉིས་ཏེ། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པའི་བདུད་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདུད་དོ། །དེ་ལ་སེལ་ཐབས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད། བྱམས་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པས་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ། བྱམས་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པས། མས་བུ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་མི་སྲིད། སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། སྟོང་ཉིད་བསྒོམས་པས་སེལ་ཏེ། གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་གཉིས་མེད་གསུང་། འཁྲུལ་པར་ཤེས་པས་ཞི། དེ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་རྣམ་འཕྲུལ་དུ་ཤེས་པས། གནོད་པ་མི་བྱེད། བྱས་ཀྱང་མི་ཚུགས། ད་ལྟ་འཁོར་མང་བ་དང་། རྫས་ཀྱི་བསོད་ནམས་འབྱུང་བ་འདི། གསང་སྔགས་ནས་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཏུ་ཡང་བཤད་དེ། བདུད་ཀྱི་བར་ཆད་ཡིན་ཡང་གསུང་། བདུད་ཀྱིས་ཀྱང་དངོས་སུ་བར་དུ་མི་གཅོད། སྔོན་ལ་འཁོར་གྱིས་བར་དུ་གཅོད། དེ་ནས། རྫས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཆེན་པོས་དགེ་སྦྱོར་ལ་བར་དུ་གཅོད། དེ་ནས་སྒྲུབ་པ་པོ་དེ་ཆགས་སྡང་གིས་བར་དུ་ཆོད་ནས་འགྲོ་བ་ཡིན་གསུང་། བདུད་ཀྱི་བར་ཆད་ཡིན་མིན་རང་གི་སེམས་ལ་བལྟ་གསུང་། རང་ལ་གནོད་ན་བདུད་ཀྱི་བར་ཆད་ཡིན། མི་གནོད་ན་དངོས་གྲུབ་ཡིན་ནོ་གསུང་ངོ་། །སོ་མ་ལ་གསུམ། ལུས་ཁོང་གློད་པ། ངག་རླུང་མི་བཙིར་བར་རང་དགར་བཞག་པ། ཤེས་པ་རྟེན་མི་བཅའ་བའོ།། །།རང་དགའ་ལ་གསུམ། ཤེས་པ་རང་དགར་གཏད། འཕྲོས་པའི་ཡུལ་མཚན་མར་སྣང་བ་དེ་ཆོས་སྐུར་ཤེས་པར་བྱ་བ། དེ་ལ་མ་ཡེངས་པའོ། །ལྷུགས་པ་ལ་གསུམ། སྤྱོད་ལམ་རྣམ་བཞི་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བྱ་བ། ཉམས་དང་མི་འབྲལ་བར་བྱ་བ། ཚོགས་དྲུག་ལྷུག་པར་བཞག་པའོ།

一切法一味明觉是：轮回涅槃一切皆显为光明。四种事业是：无需修持念诵等，所做任何四种事业都能无碍成就。当风入光明时，智慧相也生起：身体如彩虹或光团等也会出现，这就是所谓的智慧相。
2-1-4b
无能观所观称为空性，超越三界离分别心称为无愿。修行中出现魔障的魔有两种：人与非人的魔，以及分别念的魔。对此有三种消除方法：修持慈悲可以消除，因为修持慈悲，母亲不可能伤害儿子；修持如幻如梦和空性可以消除，因为所害与能害无二；知为迷乱则平息，知道这一切都是心的幻变，就不会造害，即使造害也无法伤及。
现在随从众多和财物福德出现，在密咒中也说为共同成就，但也可能是魔障。魔不直接障碍，先由随从障碍，然后由巨大的物质福德障碍修行，接着修行者被贪嗔障碍而离去。是否是魔障，应观察自己的心，若有害则是魔障，无害则是成就。
"舒松"有三：身体放松，语气不紧绷而自然安置，意识不立依靠。
"自在"有三：意识自在专注，所缘显现境相知为法身，于此不散乱。
"松缓"有三：四种行为无差别，不离体验，六识松缓而安置。
;


 །གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་དུ་
2-1-5a
བྱས་ན་ཡང་། བཀའ་གདམས་པའི་ལུགས་ཀྱིས། དང་པོ་ནས་རྫོགས་པར་མི་སྟོན། དང་པོ་ཚོགས་གསོག་ཙམ་ཅིག་སྟོན། དེ་ནས་བསྐྱེད་རིམ་ཙམ་ཅིག་སྟོན། དེ་ནས་དབང་བསྐུར་བ། དེ་ནས་བདུད་རྩི་མྱོང་བ། དེ་ནས་མཆོད་བསྟོད། དེ་ནས་རྫོགས་རིམ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་སྟོན། དགེ་བཤེས་ལྕགས་རི་བའི་ཞལ་ནས། ལྟ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་གསུང་། མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་སྒྱུ་མ་བྱ་བ་དེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལྟ་བ་ཡིན། དོན་དམ་པ་ལ་ལྟ་རྒྱུ་མེད་གསུང་། གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྟ་བ་སེམས་ཡིན་གསུང་། ནཱ་རོ་པའི་བཞེད་པས། མ་སྨིན་པ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལ་དབང་། སྨིན་པ་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ལ་བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས། དེ་སྟན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་། རིམས་ཀྱིས་པའི་ལུགས་གཉིས་ཡིན་ཏེ། སྟན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་པ་ནི། དུས་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་ལ། རིམ་གྱིས་པ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་ལ་བརྟེན་པ་ཐོབ་ནས། རྫོགས་རིམ་སྒོམ། དེ་ཡང་། ནང་ནས་ཤར་བ་དེ་རྫོགས་རིམ་རྣལ་མ་དེ་ཡིན། ནང་ནས་མ་ཤར་ན། ཟབ་པའི་རྫོགས་རིམ་དུ་མིང་བཏགས་ཀྱང་། བློས་བྱས་ཅིག་ཡིན་གསུང་། སྤྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་ཀྱང་། འཁོར་བ་མཐའ་དག་ལས་ཐར་པ་ལ་དོན་དམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དགོས་ཏེ། དེ་ཡང་ཇོ་བོ་རྗེའི་ལུགས་ཀྱིས། གཅིག་དང་དུ་བྲལ་ལ་སོགས་པས་ཕྱི་ནས་གཅོད་པ་ཡིན། བླ་མའི་བཞེད་པས། ནང་ནས་གཅོད་པ་ཡིན་གསུང་། ཁ་ཅིག་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ནས། མས་ནས་ཡར་སྤོང་བར་འདོད་པ་ཡིན། བླ་མ་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ནས་རྩད་དེར་གཅོད། སེམས་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། ལྷན་ཅིག་ཅི་ལྟར་བྱེད་ན། བླ་མའི་བཞེད་པས། རིག་པ་དང་སྟོང་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་གསུང་། གྲུབ་
2-1-5b
པ་ཐོབ་པའི་གྲུབ་སྐོར་ནས་བཤད་པ་དང་། བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོའི་དོ་ཧ་ནས་བཤད་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་རྒྱུད་ནས་བཤད་པ་དང་། དེ་རྣམས་ཡོ་མཐུན་གསུང་། བླ་མའི་ཞལ་ནས་མིན་ན་རང་ནོར་གསུང་། ཚན་ཅིག་ནས། ཐབས་གཙོ་ཆེར་བཤད་དེ་བློ་དམན་པའི་དུས་སུ་ཐབས་གཙོ་ཆེ་བ་མན་ངག་ཡིན་གསུང་། བློ་ཡར་སོང་ཙ་ན་ཤེས་རབ་གཙོ་ཆེ་བ་ཡིན་གསུང་། བླ་མའི་ཞལ་ནས། ཤེས་རབ་གཙོ་ཆེར་རང་ཤུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་ཡིན་གསུང་། དང་པོ་ཡོ་མི་དགོས་སྙམ་ཙ་ན་དགོས་བདོ་བ་ཡིན་གསུང་། ཤུགས་འབྱུང་གིས་འགགས་པ་ཅིག་དགོས། ཤུགས་འབྱུང་བྱ་བའི་གོ་བ་ནི། བློ་བཅོས་མ་དང་བྲལ་བ་ཅིག་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་གསུང་། སྒོམ་ཆེན་པ་རྣམས་ལ་ཞུ་ན། གནས་པའི་དུས་སུ། རྟོག་མེད་དེ་རྒྱུན་བསྲིང་བ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ལ་རྟོག་མེད་རྒྱུན་བསྲིང་ན། ཆོས་ཀྱི་གནད་མ་གོ་བ་ཡིན། ཆོས་མ་ཆོད་པ་ཡིན་གསུང་། གདོད་མ་ནས་རྒྱུན་ཆད་མ་མྱོང་བའི་གནད་ཀས་གསུང་། དོན་དམ་པ་འདི་འདྲ་བ་ཅིག་ཡིན་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་སྨྲ་བར་མ་ནུས་ན། རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་དེ་སངས་རྒྱས་བྱོན་ཡང་མི་ཁེགས་གསུང་། དགེ་བཤེས་ཡོན་བདག་གི་ཞལ་ནས། གྲུབ་མཐའ་ལ་བརྟེན་ནས་རིགས་པས་གཞིགས་པས། ཤ་བ་སྐྱེའུར་ཆུད་པ་ལྟར། འགྲོ་ས་འདི་ལས་མེད་ཟེར་ཏེ། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱི་བློ་ཕུགས་རྡར་འབྱམས་པ་དེ་ནི་ཁྱོད་རང་གིས་བྱས་པ་ཡིན་ན། ཨ་ན། ཨང་གེ། ཁྱེད་ཀྱི་དེ་འོང་བར་འོང་། ཕུང་འདྲེ་མཁན་ལོགས་ན་ལུས་པ་ཆ་མེད་པ་གསུང་།། །། རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་ནས། བཀའ་གདམས་པ་ཡང་། ལྟ་བ་ལ་རྩིས་ཆེ་སྟེ། གྲུབ་མཐའི་ལྟ་བ་འདི་ལྟར་ལགས་ཟེར་བ་ལ་རྩིས་མི་ཆེ། ལྟ་བ་ལྟ་བས་སྟོང་པ་ལ་རྩིས་ཆེ་གསུང་། བླ་མ་ཡང་ལྟ་བ་འདི་ལྟར་ལགས་ཟེར་བ་ལ་རྩིས་མི་ཆེ།
2-1-6a
ལྟ་བ་རང་ཤར་ལ་རྩིས་སུ་མཛད། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཉམས་ཐོག་ནས་སྨྲ་བ་གཅིག་དགོས་གསུང་། སྟོང་ཉིད་ཤེས་བྱའི་གཤིས་སྒོམ་པ་དང་། རྩ་རླུང་བསྒོམས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་ཉམས་བྱུང་བ་དེ་ཡང་། ཉམས་ཡིན་ཏེ། ཤ་ཆོད་རུས་ཆོད་མི་མཆིས་གསུང་། ཆོས་ཤ་རུས་ཆོད་པ་ལ། དོན་དམ་སྐྱེ་བའི་ཉམས་ཤིག་སྐྱེ་དགོས་གསུང་།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
就密咒而言，
2-1-5a
依照噶当派的传统，不会一开始就完全教导。首先只教积累资粮，然后教生起次第，接着传灌顶，之后品尝甘露，再做供养赞颂，最后教导圆满次第，这是逐渐教导的方式。
格西恰日瓦说：见地是世俗的。所谓离二边的幻相，是波罗蜜多的见地。在胜义中没有可见之物。密咒的见地是心。按照那若巴的主张，通过灌顶令未成熟者成熟，通过生圆二次第令成熟者解脱。这有两种方式：一座禅修法和渐次法。一座禅修是同时修持，渐次法则是获得生起次第的稳定后再修圆满次第。此外，从内在生起的才是真正的圆满次第；若不从内在生起，即使命名为深奥的圆满次第，也只是意识造作。
虽然如此，要从整个轮回中解脱，需要胜义菩提心。按照至尊的传统，以一多离等从外断除；依上师的主张，从内断除。有些人主张从烦恼障开始，由下向上断除；上师则从所知障根本断除。心性俱生法身，俱生如何解释？按上师的主张，觉性与空性是俱生。成就者在成就
2-1-5b
文集中的解释，大婆罗门多哈中的解释，及金刚持在续部中的解释，这些都相符。若不是上师亲口所说，便是自己的错误。
有些教授主要讲方便，因为在智慧低下时，主要依靠方便是口诀。当智慧增长时，主要依靠智慧。上师说，智慧会自然成为主要。一开始认为不需要时，恰恰是需要的。需要自然生起而无阻碍，"自然生起"是指离开造作的心。
若向禅修者们请教，在安住时，应延长无分别的相续，但若只延长本性的无分别相续，就是不懂法要，没有断法。通过本初从未间断的要点。所谓"胜义如此"，连佛陀也无法言说，那么未间断的相续，即使佛陀降临也无法否定。
格西施主说："依靠宗派以理推析，如鹿落入陷阱，别无出路。你们的见解如此游荡，若是你们自己所创，噢，哈，你们的见解会出现，但扰乱者仍留在一旁而无法消除。"
仁波切说：噶当派也重视见地，但不重视所谓"宗派见地如此"的说法，而是重视以见地空性。上师也不重视所谓"见地如此"的说法，
2-1-6a
而重视自然显现的见地。需要从体验中说一切法。空性修持法性，以及修持脉风因缘而生起的体验，虽然是体验，但没有真实体验、彻底通达。法要彻底通达需生起胜义生起的体验。


 དོན་དམ་སྐྱེ་བའི་ཉམས་ཤིག་སྐྱེ་དགོས་གསུང་། ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མར་མཐོང་བ་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཉིད་སྒྱུ་མར་མཐོང་ན། དེ་ཉིད་ཡིད་ལ་བགྱིར་ཡང་མི་འཚལ། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བཀག་པས་མི་ཁེགས་གསུང་། བློའི་ཡུལ་དུ་བྱར་མི་རུང་། གྲུབ་ཐོབ་ཀྱི་བླ་མས་གསུང་པ་དང་། སངས་རྒྱས་གསུང་བ་པོ་མཐུན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་ལ་གསལ་བ་དེ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་བླ་མའི་བྱིན་བརླབས་ཀྱིས་རང་ཤུགས་སུ་བྱུང་བ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་གཟིགས་ན། རྣམ་རྟོག་གི་བློས་མཐོང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཚེ་དོན་ལ་རེག་གྱུར་ན། །བསམ་པ་ཀུན་གྱིས་བསམ་དུ་མེད། །གང་ཚེ་བསམ་དུ་མེད་སེམས་པ། །དེ་ཚེ་བསམ་མི་ཁྱབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ།། །།དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བའི་ཞལ་ནས། ཀ་བ་ལི་དང་བྲལ་ན་མེད་པ་ཡིན་གསུང་། དགེ་བཤེས་ཕོ་ཆུང་བའི་ཞལ་ནས། རེས་སྒོམ་རེས་བལྟ་བྱེད་པ་ཡིན་གསུང་། དགེ་བཤེས་སྤྱན་སྔ་བའི་ཞལ་ནས། དཔེ་ལྟ་སྒོམ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་དེ་མི་འདོད་པ་ཡིན་གསུང་། བཟུང་ཕུགས་དགོས་པ་ཡིན་གསུང་སྐད།། །།ཆོས་རྗེ་དགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་གསུང་། ལམ་རིམ་མདོར་བསྡུས་བཞུགས་སོ། །བླ་མ་དམ་པ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བླ་མ་རྗེའི་ཞལ་ནས། འོ་སྐོལ་རྣམས་ཀྱི་གཏན་ཡུལ་ངན་སོང་གསུམ་ཡིན། ད་རེས་དལ་འབྱོར་ལུས་ཐོབ་པ་འདི་ངན་སོང་གི་ས་ནས་དོན་གཉེར་བའམ། ངལ་བསོ་བ་
2-1-6b
ལྟ་བུ་ཡིན། འགྲོན་པོའི་ཚོད་ཙམ་ཡིན། དེ་ནས་ཡང་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན། འོ་སྐོལ་འཆི་ཙ་ན་ཡང་། རང་གི་ཕ་ཡུལ་ངན་སོང་གསུམ་ཡིན། དེར་འགྲོ་ཟེར་ནས་འགྲོ་བ་ཡིན། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་ཡིན། འོ་ན། ངན་སོང་གསུམ་ན་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་དམ་སྙམ་ན། བདེ་སྐྱིད་མེད་པས། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡིད་ལ་བྱས་ལ། དལ་འབྱོར་རྙེད་དཀའ་བསྒོམ། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་འཇིགས་སྐྲག་པར་བྱས་ལ། ད་ནི་ངན་སོང་གསུམ་དུ་ཅིས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བ་ཅིག་བྱེད་དགོས་སྙམ་དུ་ཡང་ཡང་བསམ། དེ་ལྟར་ངན་སོང་གིས་འཇིགས་ཙ་ན། བསྐྱབས་ཚོལ་དགོས་པས། བསྐྱབས་ནི་བླ་མ་ལ་བྱ་སྟེ། གསོལ་བ་གདབ། ཇོ་བོ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་བསྐྱབས་འགྲོ་བྱ། གསོལ་བ་གདབ། ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་བཅུ་ཡིན་པས། སྡིག་པ་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་མི་བྱ་བར། སྡིག་པའི་ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ། མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ། དགེ་བ་ཡིན་པས། དགེ་བ་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བ་ནས་བསྒྲུབ། དགེ་བའི་ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ། དེས་བསྙེན་གནས་དང་། དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་སྐྱེ། ཚེ་འདི་ལ་བློ་ལོག་པར་བྱ། དེ་ལྟར་བྱས་ན། ངན་སོང་དུ་ཕུལ་ཡང་མི་འགྲོ་སྟེ། དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུའི་ལམ་ཡིན་ནོ།། །།དེས་ཀྱང་ཅུང་མི་འོང་སྟེ། ལྷ་མི་གཉིས་རང་ལ་བདེ་སྐྱིད་མེད་དེ། སྡུག་བསྔལ་ལས་མ་འདས། དེས་ན། འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་བསྒོམ། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པས། མི་རྟག་པ་སྒོམ། ཚེ་འདིའི་ཉེ་དུ་དང་། རྫས་དང་། རང་གི་ལུས་ལ་ཡང་མ་ཆགས་པ་སྒོམ། དེ་ལྟར་བྱས་ན། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ལམ་ཡིན་ཏེ་རང་དོན་འབའ་ཞིག་གོ།། །།དེས་ཀྱང་ཅུང་མི་འོང་སྟེ། འཁོར་
2-1-7a
བ་ན་ཡོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས། ངེད་རང་གི་ཕ་མ། མ་བྱས་པ་མེད་པས། དེ་རྣམས་ལ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་ལ། བདག་པས་གཞན་གཅེས་པར་བཟུང་། ཐེག་དམན་ལས་བློ་ལོག་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་ལ་བརྟན་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད། སྨོན་འཇུག་གཉིས་བླངས་ལ། དེའི་བསླབ་བྱ་སློབ་པ་དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་མཆོག་གི་ལམ་ཡིན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
需生起胜义生起的体验。所谓见世俗为幻，见心性为幻，甚至不需要作意，但也非不存在，否定也不能否定。不可作为心识的对境。成就者上师所说与佛陀所说一致。佛心中明了的以及瑜伽行者因上师加持而自然生起的，都不是存在的，因为连三世诸佛也不见，何况分别念的心能见？但也非不存在，如经中说："当触及实相时，一切思维不可思；当思维不可思时，则成不可思议。"
格西波托瓦说："离开柱子即为空。"格西普琼巴说："时而禅修时而观察。"格西建噶瓦说："所谓大禅修看经，实非所愿。"据说需要把握要点。
法王达波拉杰语：道次第略论
顶礼诸圣上师！
上师尊者言：我们的恒常居处是三恶趣。如今获得闲暇资具之身，如同从恶趣中出来度假或休息，
2-1-6b
如同暂时的旅人。之后又将往恶趣而去。我们临终时，自己的故乡是三恶趣，被召唤前往便去，其中尤其会去地狱。若想：三恶趣中有安乐吗？因为没有安乐，应当思维三恶趣的苦，修持闲暇资具难得。对三恶趣之苦生起恐惧，反复思维：现在我必须做到绝不再生三恶趣。
如此对恶趣生起恐惧时，需求庇护，庇护处是上师，应当祈请。皈依尊主三宝，祈请。生恶趣之因是十不善业，故连微小罪业也不造作，确信罪业因果。生善趣之因是善业，故从微小善行开始修持，确信善业因果。这样便生起八关斋戒和近事戒，厌离今生。如此行持，即使送入恶趣也不会去，这是下士道。
但这仍不够，天人二趣也无安乐，不过是苦而已。因此，修持轮回过患，一切无常，故修无常。修不贪着今生的亲属、财物和自身。这样行持，将获得声闻菩提，这是声闻道，即中士道，纯为自利。
这也不够，在轮
2-1-7a
回中的众生，都曾做过我们的父母，无一未曾为母，故应修慈悲心，视他比己更为珍贵。厌离小乘并坚定于此，发起世俗菩提心，受持愿行二菩提心，学习其学处，这是上士道。
;


 །དེས་ཀྱང་འཁོར་བ་ལས་འདོན་པར་མི་ནུས་པས། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་མེད་སྒོམ་དགོས། དེ་བསྒོམས་པས་དངོས་པོ་དང་མཚན་མ་ལས་བློ་ལྡོག །དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་ཉམས་མྱོང་། བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་གསུམ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་ཞེན་ན་མི་འོང་། བདེ་བ་ཤས་ཆེ་ན། དེ་ལ་ཞེན་པས་འདོད་ཁམས། གསལ་བ་ཤས་ཆེ་ན། དེ་ལ་ཞེན་པས་གཟུགས་ཁམས། མི་རྟོག་པ་ཤས་ཆེ་ན། དེ་ལ་ཞེན་པས་གཟུགས་མེད་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དུ་རང་གི་སེམས་ཉིད་གཉུག་མ་འདི་ཉིད་བསྒོམ་ན། དེ་ཡང་། ཅི་ལྟར་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་དང་། །མར་ལ་མར་ནི་བཞག་པ་བཞིན། །མ་བཅོས་པར་བཞག །སོ་མ། ལྷུག་པ། རང་ག་གསུམ་དུ་བཞག་པས། ཅུང་ཟད་སེམས་ཟིན་པ་འོང་། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་བག་རེ་ཙམ་མཐོང་བ་འོང་། ཤེས་པ་སིང་ངེ་ཡེར་རེ་རྩེ་གཅིག་པ་འོང་། རྗེས་ལ་ཡང་བག་རེ་འོང་། དེ་ཙ་ན་རང་གི་རིག་པ་དུམ་ཙམ་ཅིག་ངོ་ཤེས་པས། ཉམས་དགའ་བ་དང་། སྤྲོ་བ་འོང་སྟེ། དེ་ནི་རྩེ་གཅིག་གི་རྣལ་འབྱོར་བྱ་བ་ཡིན། དེ་ནས་ཡང་དེ་ཙུག་བསྒོམས་པས། ཆུ་བོའི་རྒྱུན་ནི་རབ་འབབ་དང་། །མར་མེའི་རྩེ་མོ་རབ་གསལ་བཞིན། །ཉིན་མཚན་རྟག་ཏུ་བདག་གིས་ནི། །འདི་ཉིད་འབའ་ཞིག་བསམ་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་ལ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པའམ། མར་མེའི་རྩེ་མོ་
2-1-7b
ལ་གསལ་བ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་བཞིན་དུ། ཉིན་མཚན་དུ་དྲན་པས་བསྐུལ་ཞིང་། ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྒོམ་པས་ཉམས་ལ། ཕྱི་བཟུང་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་དང་། ནང་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་སེམས་གཉིས་ཀ་སྤྲོས་པའི་མཐའ་བཞི་དང་བྲལ་བར་འདུག་སྙམ་དུ་རྟོགས། རང་གི་རིག་པ་འདི་ཡང་། སྐྱུ་རུ་ར་རློན་པ་ལག་མཐིལ་དུ་གཞག་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའོ། །ཉམས་རེས་བཟང་། རེས་ངན་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་བྱ་བ་ཡིན། དེ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པས། ཉམས་ལ་ཕྱིའི་སྣང་བ་དང་། རང་གི་ལུས་དང་། སེམས་གསུམ་ཐ་མི་དད་པར། ཆུ་དང་འོ་མ་འདྲེས་པ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་མེད་པར་འཆར། རྟོགས་པ་ལ་ཡང་། དེ་གསུམ་ཐ་དད་མེད་པར་ཤར་བའི་རྟོགས་པ་འཆར། དེ་ཙ་ན། ཕ་རོལ་པོ་ལ་ཡང་སྒོམ་ཡོད་མེད་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་། དེ་ཉིད། དུ་མ་རོ་གཅིག་གི་རྣལ་འབྱོར་བྱ་བ་ཡིན། དེ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐག་ཆོད་པས། སྤང་བྱ་སྤང་དུ་མེད། གཉེན་པོ་སྟེན་དུ་མེད། སངས་རྒྱས་གྲུབ་ཏུ་མེད། འཁོར་བ་སྤང་དུ་མེད། བསྒོམ་བྱ་སྒོམ་བྱེད་མེད་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཉིད་སྒོམ་མེད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙ་ན་རང་གི་སེམས་ཁོ་ནར་འདུག་པས། འོ་ན་རྟོགས་པ་དེ་སངས་རྒྱས་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ནམ་བྱས་པས། མཚན་ཉིད་པ་ད་རུང་མ་ཡིན། རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་འདི་ཡོད་རིང་ལ། ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་ཡོད། དཔེར་ན། སེང་གེའི་ཕྲུ་གུ་མའི་མངལ་དུ་སྟོབས་རྫོགས་ཀྱང་། མངལ་མ་ཕྱུང་བར་དུ་རྩལ་འབྱིན་པར་མི་ནུས་ཏེ། མངལ་རྒྱས་བཅིངས། ཁྱུང་ཕྲུག་ཀྱང་། སྒོ་ངའི་ནང་དུ་གཤོག་སྒྲོ་རྒྱས་ཀྱང་། སྒོ་ང་མ་ཆག་བར་དུ་འཕུར་མི་ཤེས་ཏེ། སྒོ་ང་རྒྱས་བཅིངས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྟོགས་པ་བྱུང་ནས་སེམས་
2-1-8a
ཉིད་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འདུག་ཀྱང་། རྣམ་སྨིན་གྱི་ཕུང་པོ་འདི་མ་བོར་གྱིས་བར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པར་སྟོན་མི་ནུས། རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་རྒྱས་བཅིངས་པའོ། །འོ་ན་སངས་རྒྱས་མཚན་ཉིད་པ་ནམ་འབྱུང་ན། བར་དོར་འོང་བའོ། །དེ་ཡང་འཆི་བའི་དུས་སུ། འབྱུང་བཞི་རིམ་གྱིས་བསྡུས་ནས། ཕྱི་དབུགས་དང་། ནང་དབུགས་ཆད་པ་དང་། ལུས་རྒྱ་ཞིག་ནས། བར་དོ་དང་པོ་ཆོས་སྐུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་འབྱུང་ངོ་།། །།ཆོས་རྗེ་དགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་གསུང་། མདོ་སྔགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་ཆ་མཐུན་ཁྱད་འཕགས་བཞུགས་སོ།

这也不能从轮回中救出，故需修持胜义菩提心无生。修此则心从事物与相反转。如是修持会生起体验：乐、明、无分别三者，但若执著这些也不行。若# 这也不能从轮回中解脱，故需修持胜义菩提心无生。如此修持则心从事物和相反转。这样修持会生起体验：乐、明、无分别三者。但若执着于此也不行。若乐增强，执着此则生欲界；若明增强，执着此则生色界；若无分别增强，执着此则生无色界。
那么如何修持自心本性？如同水中置水，酥油中置酥油一般，不加造作而安置。以"舒松、松缓、自在"三者安住，则稍微能够把握心。能略见心的本质，意识清晰明朗专注。之后也略有所得。此时略微认识自己的觉性，会生起喜乐和欢喜，这就是专注瑜伽。
之后继续如此修持，如经所说："如急流水恒流下，如灯焰光极明亮，日夜常时我当修，唯此一法勤思维。"如同大河流水无间断、或灯焰明
2-1-7b
亮无间断，日夜以念力提醒，反复修习，体验到外所取境和内能取心二者离四边戏论，认识自己的觉性，如同湿阿摩勒果置于掌心般清晰可见。体验时好时坏，这就是离戏瑜伽。
继续如此修持，在体验中，外境、自身和心三者无别，如水乳融合般无差别。在证悟中也生起三者无别的证悟。此时，甚至能看到他人是否有修

། །།ན་མོ་གུ་རུ། གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དབུ་མ་སེམས་ཙམ་ལས་ཆ་མཐུན་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་བ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་དབུ་མ་དང་མཐུན། འོ་ན་ཁྱད་མེད་དམ་ཞེ་ན། བདེ་བས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་སྟེ། སྟོང་པའི་བདེ་བར་ཤར་བའོ། །རང་རིག་རང་གསལ་བ་སེམས་ཙམ་དང་མཐུན། འོ་ན་ཁྱད་མེད་དམ་ཞེ་ན། གསལ་ཙམ་མ་ཡིན་ཏེ། རོ་བདེ་བར་ཤར་བའོ། །དེས་ན་གསལ་བ་ཉིད་སྟོང་པ། སྟོང་པ་ཉིད་གསལ་བར་ཤར་བའོ། །ཟུང་འཇུག་དེ་གསང་སྔགས་སོ། །ཆ་རེ་རེ་ནས། སེམས་ཙམ་དབུ་མ་གཉིས་ཆར་དང་མཐུན་པའོ། །ཕྱི་རོལ་དཀར་དམར་གྱི་རྣམ་པ་འདིའི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཡིན་ཡང་། དབུ་མ་པས་སྟོང་པ་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཡུལ་དུ་བྱས་ལ། གསང་སྔགས་པས། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཡིན། སེམས་ཙམ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དཀར་དམར་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ལ། གསང་སྔགས་པས། དཀར་དམར་ཆོས་ཅན་ཉིད་ལྟར་སྣང་བའོ། །དེ་ཆོས་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཡིན། རྣལ་འབྱོར་པས་ཉམས་ལ་སྦྱར་བའི་དུས་སུ། རིག་པའི་ངོ་བོ་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་འགགས་པའི་སྐད་ཅིག་མའི་ཤེས་པ་དེ་ལ། ནང་ནས་
2-1-8b
ངེས་པའི་ཤེས་པ་ཕྲ་མོ་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དུས་སུ། འདི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བཟུང་དུ་འདོད་དམ་ཞེ་ན། མི་འདོད་དེ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གཟིགས་ཤིང་། གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
顶礼上师。密咒的见地是：与大乘中观唯识相似而特别殊胜。空性法性与中观相符。若问：有何不同？以乐而特殊，即空性显现为乐。自觉自明与唯识相符。若问：有何不同？非仅明晰，而是显现为乐的滋味。因此，明即是空，空即显为明。此双运即是密咒。从各方面看，与唯识、中观二者都相符合。
外在白红现相，其本质虽空，但中观派以空性一般相为对境，而密咒派以自相为对境。唯识派认为一切法显现为白红，而密咒派则如有法自身般显现白红。这是共相的形态。瑜伽士在应用于体验时，觉性本体不生不灭的刹那意识，当内在
2-1-8b
生起微细的确定性智慧时，若问：是否希望执取为如此体验？答：不希望，因为三世诸佛也未见，亦不会见到。


 །འོ་ན་དེའི་ཉམས་དེ་དགག་པར་ནུས་སམ་ཞེ་ན། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་དག་དགག་པར་མི་ནུས། དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན། དེ་ལས་བྱུང་བའི་འཕྲོ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་འཁོར་བའི་མཚན་ཉིད། འོ་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་གནོད་ནུས་སམ་ཞེ་ན། གནོད་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་ཉིན་མོའི་སྐར་མ་དང་འདྲ། རིག་པ་ལ་བལྟས་པའི་དུས་སུ། རེས་དྲན་པ་མེད་པར་རྨུགས་པ་དང་། བྱིང་བ་དང་། རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་འཕྲོ་བ་འོང་། རེས་གསལ་ལ་མ་ངེས་པའི་སིང་ངེ་ཡེ་རེ་བ་འོང་། སིང་ངེ་ཡེ་རེ་བའི་ངོ་བོ་ཉམས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡུན་རིང་བར་གནས་པ་གཅིག་དང་། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གཉིས་ལས་མི་གནས་ཀྱང་། ཡང་ཡང་སྒོམ་པར་བྱས་ན་རྟོགས་པ་གང་ལ་འཆར་ཆ་མེད། རྟོགས་པ་ཤར་བའི་དུས་སུ་སིང་ངེ་ཡེ་རེ་བའི་དོན་དེ་དང་པོ་གང་ནས་མ་སྐྱེས་པར་ངེས། ཐ་མ་གར་ཡང་མི་འགགས་པར་ངེས། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་འཇིག་དང་བྲལ་བར་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ་ལྟར་ངེས་ན། གནས་པ་ཡུན་ཐུང་ཡང་མི་ལྟོ། སིང་ངེ་ཡེ་རེ་བ་དེ་ཡུན་རིང་བར་གནས་ཀྱང་། ངེས་ཤེས་མ་སྐྱེས་ན་ཡུན་རིང་པོ་དེས་གོ་མི་ཆོད། འོ་ན་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་འཕྲོ་བ་དེ་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོའི་རྒྱུན་དེར་མ་ཤོར་ན། རྣམ་རྟོག་མང་དུ་བྱུང་ཡང་། ཅི་བྱུང་ཡང་ཆ་མེད། བརྗེད་ནས་འགྲོ། རྟོགས་པ་དེས། བག་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་འདེབས་མི་ནུས། ཡང་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། མ་རིག་པ་ལས་ལོག་པས་ན་རིག་པ། མི་གསལ་བ་ལས་ལོག་པས་ན་གསལ་བ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་
2-1-9a
ལས་ལོག་པས་ན་སྟོང་པ།། །། །།སྐྱེ་འཇིག་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པས་ན་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། དེ་བསྒོམ་པའམ། འོན་ཏེ་དེ་མ་ཡིན་པ་ཅིག་བསྒོམ་ཞེ་ན། དེ་ཡེ་ནས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས། མ་བསྒོམས་ཀྱང་འོང་བ་ཁོའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན། སྒོམ་པ་པོ་མེད་བསྒོམ་པ་མེད། །བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་གསུངས་པས། སེམས་མ་བཅོས་པ་རང་བབས་སུ་ཞོག །བསྒོམ་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད། སངས་རྒྱས་ཀྱིས། སྒོམ་པ་པོ་མེད་བསྒོམ་པ་མེད། །བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་གསུངས་ཀྱང་། རྣལ་འབྱོར་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞལ་ལ་ཡང་མི་ཉན། སངས་རྒྱས་མི་བདེན། སྒོམ་པ་པོ་ཡོད་ཇི་ལྟར་ཡོད་ན། རིག་པ་ང་རང་ཡིན། ངའི་ངོ་བོ་གསལ་ལ་གོ་མ་འགགས་པ། རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་འདི་ཉིད་སྒོམ་པ་པོ་ཡིན། ངའི་ངོ་བོ་འདི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་དཔྱད་པར་མི་ནུས། བསྒོམས་པ་ཡང་ང་རང་ཡིན། བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། ང་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཨེན་ཙམ་ཡོད། འོ་ནའང་། སངས་རྒྱས་བདེན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་། སྒོམ་པ་པོ་མེད། ཇི་ལྟར་མེད་ན། རང་རིག་ངོས་བཟུང་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བས། དཔེ་དང་ཚིག་གང་གིས་ཀྱང་མཚོན་དུ་མེད། མཚན་མའི་ངོས་ནས། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་གཟིགས་པར་མི་འགྱུར། དེའི་ངོ་བོ་ལ་སྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་མེད། འདི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བྱ་བ་མེད་པས། སྒོམ་པར་བྱ་བ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད། ང་གསལ་བ་མི་འདོད། གསལ་བར་འདོད་པ་དེ་ངོས་བཟུང་ཡིན། ང་བདེ་བ་དང་མི་རྟོག་པ་ཡང་མི་འདོད། བདེ་བ་དང་མི་རྟོག་པ་དེ་ཡང་ངོས་བཟུང་ཡིན། ང་དཔེ་གང་གིས་
2-1-9b
ཀྱང་མཚོན་དུ་མེད། ཚིག་གང་གིས་ཀྱང་ཐོག་ཏུ་མི་ཕེབས། ང་ལ་བཅས་བཅོས་མ་བྱེད། རང་གར་ཞོག། །།
༄༅། །ལམ་རིམ་སྙིང་པོ།
༄༅། །ཆོས་རྗེ་དགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་གསུང་། ལམ་རིམ་སྙིང་པོ་བཞུགས་སྷོ།། །བླ་མ་དམ་པ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།

那么，这种体验能被否定吗？三世诸佛也无法否定这些。这样的实义就是涅槃。由此生起的散乱意识是轮回的特性。那么，能否伤害瑜伽士？不能伤害，就像白天的星星一样。当观察觉性时，有时会无念而陷入昏沉、沉没、各种念头散乱；有时会明晰但不确定的清净明朗状态。清净明朗状态的本质是体验，这种状态有时长时间安住，有时只持续一两刹那，但如果反复修持，不知证悟何时会生起。当证悟生起时，确定这清净明朗的意义初始不从任何地方生起，最终也不会在任何地方灭去，在一切时中远离生灭，若如此确定心的本性，即使安住时间短暂也无关紧要。即使清净明朗状态长时安住，若无确定的理解，这长时间也无法起作用。
那么，各种散乱的念头是心的特性，若不迷失于本性的相续中，即使生起许多分别念，无论生起什么都无所谓，会被遗忘。这种证悟，习气种子无法播种。此外，觉性的特性是：因为从无明中转变所以是觉性，因为从不明晰中转变所以是明晰，因为从一切相中转变所以是空性，
2-1-9a
因为从一切生灭中转变所以是不变。
那么，是修持这个，还是修持某种不是这个的东西？因为这本来就是觉性的特性，即使不修持也会生起，这是它的法性。"无修持者无修持，无有丝毫可修持。"如此所说，心不加造作安于自然。无有任何可修之物。佛陀虽说："无修持者无修持，无有丝毫可修持。"但瑜伽士却不听佛陀的话，认为佛陀不真实。修持者确实存在，如何存在？觉性即是我自己，我的本性明晰而不阻碍，无有间断，这就是修持者。我的这个本性，即使佛陀也无法观察。修持也是我自己。修持对象也存在，我有些许的体验。
但是，佛陀也是真实的，应随顺佛陀，修持者不存在。如何不存在？自觉远离一切概念把握，无法用任何比喻和词语表示。从相的角度看，三世诸佛也不能见到。在其本性中，没有可修持的对象。因为没有所谓"如此体验"的说法，所以也没有丝毫可修持。我不求明晰，求明晰是概念把握。我也不求乐和无分别，乐和无分别也是概念把握。我不能用任何比喻
2-1-9b
表示，任何词语也无法表达。不要对我做任何造作，让我自然安住。
道次第精要
法王达波拉杰语：道次第精要
顶礼诸圣上师！


 །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་འམ་རྩ་བ་ལྟ་བུ་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་སེམས་པ་གལ་ཆེ་བ་ཡིན། དེ་ནས། ལས་རྒྱུ་འབྲས་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་སེམས་པ་གལ་ཆེ། དེ་རྣམས་བློ་ལ་ངེས་ནས་འདུག་ན། ཆོས་མི་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་འདུག་ཀྱང་། ཆོས་རྣལ་མ་ཅིག་འོང་བ་ཡིན། དེ་རྣམས་བློ་ལ་སྐྱེས་ན། ཚེ་འདིའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བོར་ནས། ཆོས་ཁོ་ན་བྱེད་པ་ཅིག་འོང་བ་ཡིན། དེས་ན། བླ་མ་རྣལ་མ་གཅིག་གིས་འཁྲིད་པ་གལ་ཆེ་སྟེ། དེ་ཡང་། བྱམས་སྙིང་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་བློ་སྦྱོང་དགོས་པ་ཡིན། དེ་བློ་ལ་སྐྱེས་ཙམ་ན། ཅི་བྱེད་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བྱེད་པ་ཅིག་འོང་བ་ཡིན། དེ་མེད་ན། གཟུགས་སྐུ་གཉིས་མི་འབྱུང་། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ཆོས་ཡིན། ཆོས་སྐུ་མ་རྟོགས་ན། འཁོར་བ་ལས་མི་འདའ། དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་ལ་འཇིགས་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་འདྲ། གར་སྐྱེས་ཀྱང་འཁོར་བ་ལས་ཐར་པ་མེད། ཆོས་སྐུ་རྟོགས་ན་ཐར་པ་ཡིན། དེ་ཡང་། ཆོས་ནས་རང་གི་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱིས་མི་འབྱུང་གསུང་། དེས་ན། བླ་མ་རྒྱུད་ལ་ཆོས་སྐྱེས་པའི་རྟོགས་ལྡན་ཅིག་ལ་བརྟེན་ནས། དེ་ལ་དད་པ་དང་གུས་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་རྟོགས་ནས་འོང་བ་ཡིན། བླ་མ་ལ་རྟོགས་པ་མེད་ན། སློབ་མས་དད་གུས་བྱས་ཀྱང་མི་ཕན། དཔེར་ན། སྐོས་ཕོར་ལ་རི་མོ་མེད་ན། འབི་འབི་ལེགས་ཀྱང་ཚ་ཚ་མི་འབྱུང་བ་དང་འདྲ་གསུང་། བླ་མ་རྒྱུད་ལ་རྟོགས་པ་དང་། ཆོས་ཡོད་པ་ཅིག་གིས་སློབ་མ་དེ་འདྲེན་ནུས་པ་ཡིན། དང་པོ་བླ་མ་
2-1-10a
བདམ་དགོས། དེ་བས་ཇོ་བོ་ཀུན་ཡིད་ཆེས་པ་གལ་ཆེ། ཡིད་མ་ཆེས་ན། བྱིན་བརླབས་མི་འབྱུང་། ཡིད་ཆེས་པ་ཅིག་ལ་ཆོས་མང་པོ་མི་དགོས། ཁ་ཡར་བལྟས་ན་གྲོལ་བ་ཡིན། ཞེས་གསུངས་སོ།། །།སྒོམ་ཆེན་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཅིག་སྙན་དུ་གསོལ་བའི་དབང་དུ་བགྱིས་ན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉམས་སུ་ལེན་ལུགས་སོ་སོ་ལགས། བློ་ལྡོག་པའི་ཆོས་དང་། བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་གཉིས་ཡིན། བློ་ལྡོག་པ་ལ་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་སྒོམ་དགོས་པ་ཡིན་གསུང་། དེ་རྣལ་མར་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་གང་ཟག་དེས། ཚེ་འདི་ལ་ཆེད་ཆེར་མི་འཛིན་པ་ཅིག་འོང་བ་ཡིན། ཆོས་མིན་པ་ཅིས་ཀྱང་བྱར་མེད་སྙམ་པ་སྙིང་ཕུགས་སུ་འཇུག་པ་ཅིག་འོང་པ་ཡིན། འཆི་བ་མི་རྟག་པ་བསྒོམས་པས། ཚེ་འདི་ལ་བློ་ལྡོག་དགོས། བློ་མ་ལོག་ན། བསྒོམས་ཀྱང་དགོས་པ་མེད་པ་ཡིན་གསུང་། དེ་ནས། ལས་རྒྱུ་འབྲས་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་སྒོམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ངན་སོང་གསུམ་ན་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། དམྱལ་བ་བཙོ་བསྲེག་གི་སྡུག་བསྔལ། ཡི་དགས་བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ། དུད་འགྲོ་རྣམས་ལ་ཉིང་ཤ་ཉིང་གིས་ཟ་བའི་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལ་སྤྱོད་པས། བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པའི་གོ་སྐབས་ཡེ་མེད་པ་བྱ་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་བསམ་ནས་རང་ངན་སོང་གསུམ་དུ་ཅིས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་པ་ཅིག་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། འོ་ན་ལྷ་དང་མི་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡང་མེད་དེ། ལྷ་འཆི་འཕོ་བ་དང་ལྟུང་བའི་སྡུག་བསྔལ། མི་ལ་ཡོད་པ་འཚོ་སྐྱོང་། མེད་པ་འཚོལ་བ་ལ་སོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་བས་ན། བདེ་སྐྱིད་མེད་པ་བྱ་བ་ཡིན། དེ་བས་ན་རིགས་དྲུག་གར་སྐྱེས་ཀྱང་། བདེ་བ་དང་སྐྱིད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡེ་མི་འདུག་
2-1-10b
པས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཁོ་ན་ཅི་ཐོབ་བྱ་དགོས། སྙམ་དུ་སེམས་པ་ཡིན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
思维死亡无常如同一切法的基础或根本，非常重要。其次，思维业因果和轮回过患也很重要。若这些已在心中确立，即使看似不修行，也会成为真正的法。若这些在心中生起，会舍弃今生一切事务，唯一行持正法。因此，由真正的上师引导非常重要，而且需要修习慈悲菩提心。这心一旦生起，无论做什么都会为众生利益而行。没有这心，两种色身不会生起。这两者互相依存。若不证悟法身，不能超出轮回，如同惧怕虚空的人，无论投生何处都不得解脱轮回。证悟法身则是解脱。
经中说，唯有通过自己的信心才能证悟，不由他人而生。因此，依靠心相续中生起法的具证上师，以如法的信心恭敬他，则会生起证悟。若上师无证悟，弟子虽有信心恭敬也无益。如同模具上无图案，无论擦拭得多好，也不会产生塑像。上师相续中有证悟有法，才能引导弟子。首先应
2-1-10a
选择上师。其中信任圣者最为重要。若无信任，加持不会生起。对于有信任的人，不需多法，抬头望即解脱，如是所说。
若为向诸禅修者讲授一法，各位善知识修持法的方式各不相同。有厌离心的法和修持菩提的法两种。需修厌离心的无常死亡。此法真正生起于相续的人，不会执著今生，会由衷认为除法外无事可做。修持无常死亡，应厌离今生。若不厌离，修持也无意义。
接着修持业因果和轮回过患。三恶趣中有安乐吗？丝毫也没有。地狱有煮烧之苦，饿鬼有饥渴之苦，旁生有相互啖食之苦，唯有苦而已，完全没有安乐的机会。如此思维后，应尽力避免自己生于三恶趣。
那么，天人中有安乐吗？那里也没有。天有死亡堕落之苦，人有养育现有、寻求所无等苦，所以无有安乐。因此，无论投生六道何处，都完全没有圆满安乐
2-1-10b
故应尽力获得无上菩提，应如此思维。


 །དེ་ལྟར་བསམ་པས་འཁོར་བ་ལས་བློ་མ་ལོག་ན། བསམས་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པ་ཡིན་གསུང་། དེ་ཡང་། རང་ཉིད་གཅིག་པུ་ཐར་འདོད་ཀྱིས་མི་འོང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་གཉིས་སྒོམ་དགོས། ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་། ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་། དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་གསུམ་ཡིན། དེ་ཡང་། རིམ་པ་བཞིན་ས་ལམ་དང་སྦྱར་ན། སྦྱོར་ལམ་མན་ཆད་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ཡིན། མཐོང་ལམ་ནས་ས་དགུ་པ་མན་ཆད་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན། ས་བཅུ་པ་ཡན་ཆད་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་མེད་པ་ཡིན། དེ་ཡང་གང་ཟག་གི་བློ་ཚོད་དང་སྦྱར་ནས་སེམས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་སྒོམ་མཁན་རང་ལ་དངོས་པོ་དང་མཚན་མར་འཛིན་ཅིང་། གང་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་སེམས་ཅན་ཡང་དངོས་པོ་དང་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཡོད་རིང་ལ། བྱམས་སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་པ་ནི། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེའོ། །དེ་ནས་རང་ཡང་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཙམ། གང་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་ཡང་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་གོ་བ་ནི། ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེའོ། །བསྒོམ་བྱ་སྒོམ་བྱེད་གཉིས་ཀ་མི་དམིགས་པར། བྱམས་སྙིང་རྗེ་རང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ཡིན། དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེའོ། །དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་མར་རྒན་རྣམས་སྙིང་ཕུགས་སུ་བཅུག་པ་གཅིག་གིས། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་མོས་པ་བྱེད་དགོས། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་མོས་པ་མ་བྱས་པར། ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབའ་ཞིག་ཏུ་སོང་ན། སེམས་ཅན་གྱིས་དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་ཐབས་མེད་པ་བྱ་བ་
2-1-11a
ཡིན། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་འཇིགས་པའི་སྐྱེ་བུ་དང་འདྲ་སྟེ། ཕྱོགས་གར་སོང་ཡང་ནམ་མཁའ་མིན་པ་འགྲོ་ས་མེད་པ་ཡིན། དཔེ་དེ་བཞིན་དུ། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་མ་ཟིན་ན། ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་ཏེ། འཚང་རྒྱ་མི་ནུས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འཁོར་བ་ལས་མ་འདྲེས་གང་ཙམ་ཡང་འདའ་མི་ནུས་གསུང་། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། བླ་མ་དམ་པའི་བྱིན་རླབས་དང་། རང་གི་སྒོམ་པའི་ཉམས་མྱོང་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན། དེ་ཡང་བླ་མ་མི་ལའི་ཞལ་ནས། སྣང་སྲིད་སེམས་སུ་འདུས་པར་གདའ། །སེམས་ཉིད་གསལ་བའི་ངང་དུ་གདའ། །དེ་ལ་ངོས་བཟུང་མེད་པར་གདའ། །ཅེས་གསུངས་། །སློབ་དཔོན་ཏོག་ཙེ་བའི་ཞལ་ནས། ཐ་མལ་ཤེས་པ་སྙིང་གིས་དབུས་སུ་སང། །ཚོགས་དྲུག་དག་ན་བདེ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད། །བྱས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ། །སྒོམ་དུ་མེད་པ་གཉུག་མའི་ངང་ལ་ཞོག །ཅེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
如是思维后若不厌离轮回，则思维无意义。此外，仅仅自己一人欲求解脱是不行的，需要修持两种菩提心。就世俗菩提心而言，有缘众生的悲心、缘法的悲心和无缘的悲心三种。将这些依次与道次第相结合，资粮道以下是缘众生的悲心，从见道到第九地以下是缘法的悲心，第十地以上是无缘的悲心。这是根据个人理解程度来思维：只要修行者自己执着事物和相，所修持的众生也被执着为事物和相，那么所修习的慈悲即是缘众生的悲心。然后，了知自己如梦如幻，所修持的众生也如梦如幻，这是缘法的悲心。当能修所修二者皆无所缘时，慈悲自然或自力生起，这是无缘的悲心。
如此将一切众生老母置于心底后，应当对胜义菩提心生起信解。若不对胜义菩提心生起信解，而仅仅专注世俗菩提心，则众生无法获得胜义菩提的方法。
2-1-11a
如同惧怕虚空的人，无论去向何方都无非虚空的去处。同样，若不具备胜义菩提心，一切都是轮回的因果，无法成佛，连一点点也无法超出轮回。
就胜义菩提心而言，依靠圣上师的加持和自己的修行体验而生起。如密勒日巴所说："现有轮回摄于心，心性处于明朗中，于此无有所执取。"阿阇黎托策瓦说："平常意识安心中，六识群中乐不断，所作一切无义苦，无修本然中安住。"


 །དོན་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུ་ཅིག་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་དགོས་གསུང་། དེ་ལྟ་བུ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་གང་ཟག་དེ་ནི། ཏོག་ཙེ་པས། ལས་ནི་སེམས་ཅན་མི་ཤེས་པས། །གལ་ཏེ་དམྱལ་བར་སྐྱེས་ན་ཡང་། །ཞེས་གསུངས་པས། ལས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སེམས་ཅན་གྱི་མ་ཤེས་པས། ལས་དབང་གིས་དམྱལ་བར་སྐྱེས་ཀྱང་། དར་གྱི་ཕོ་ལོང་བརྡབ་པའི་ཚོད་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། གང་ཟག་དེ་ནི་མྱུར་དུ་ཐོན་ནས་འོང་བ་ཡིན་གསུང་། དེ་ཡང་། སྤྲོས་བཅས་དང་། སྤྲོས་མེད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྫོགས་རིམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་པ་ཡིན། སྤྲོས་བཅས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། རྩ་རླུང་ངམ་ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སྒོ་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་ངོ་བོ་དང་པོ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚེ་གཅིག་གི་ཟླ་བ་ཉ་གང་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ། དོན་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ཡང་། སྐད་
2-1-11b
ཅིག་ཙམ་ལས་འགྲོ་འཆག་ཉལ་འདུག་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འཕྲིལ་གྱིས་འགྲོ་བ་ཡིན་གསུང་། དེ་ཡང་ད་ལྟར་གྱི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཨེན་ཙམ་མཐོང་བ་ཅིག་གིས་ཀྱང་། བར་དོའི་གནས་སྐབས་སུ་ཤེས་པ་སྔ་མ་བས་ལོག་པོས་བོགས་ཆེ་བ་གསལ་བ་ཡོང་བ་ཡིན་པས། བར་དོའི་འོད་གསལ་ལ་ངོས་ཟིན་ནས་འཚང་རྒྱ་བ་ཡིན། དེ་ཡང་། ད་ལྟར་ནད་པ་འཆི་ཀ་མའི་ཤེས་པ་མི་གསལ་ཟེར་ཏེ། ངོ་བོ་རྣལ་མ་ཅིག་མཐོང་ན། ནད་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་འཆི་ཀའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་ཡང་། དེ་བོར་དུ་མི་བཏུབ་སྟེ། ཤེས་པ་ལས་ལོགས་པའི་ངོ་བོ་མེད་པས་ཤར་ནས་འོང་བ་ཡིན། ངོ་བོ་རྣལ་མར་མཐོང་ན་བར་དོའི་འོད་གསལ་ཟིན་ནས་འོང་བ་ཡིན། དགེ་བཤེས་པ་རབ་ཅིག་གི་ཞལ་ནས། ངོ་བོ་ད་ལྟ་སྐྱེ་བའི་དུས་མིན་ཟེར་ཏེ། བླ་མ་མི་ལའི་ཞལ་ནས། ད་ལྟ་སྐྱེ་བའི་དུས་མིན་ན་ནམ་ཡིན། རྟེན་དལ་བ་འབྱོར་པ་མིའི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་ཐོབ། དབང་པོ་ལྔ་ལ་ནི་སྐྱོན་མ་ཞུགས། ཐེག་ཆེན་གྱི་བླ་མ་དང་མཇལ་བའི་དུས་འདིར་མི་སྐྱེ་ན། ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེས་ཙ་ན་སྐྱེའམ་གསུང་། དེ་མེད་པར་གདའ། བར་དོ་ལ་འོད་གསལ་མ་ཟིན་ན་ཡང་། ངོ་བོ་མཐོང་བས་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་ཟག་དེ་ནི། བསགས་པའི་རྒྱབ་ཅན་བྱ་བ་ཡིན་པས། འོ་སྐོལ་བར་དོ་ལ་སངས་ཅི་རྒྱ་བྱ། དེ་ལ་མ་རྒྱས་ན་ཡང་། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་ཅི་རྒྱ་བགྱི་བས། ཆོས་དེ་ལས་མ་མཆིས་གསུང་། མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྐྱོང་ལ་བཟོད་པར་གསོལ།། །། །།།། །། །། །།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译
义理的本体应当在心相续中生起。如此生起于心相续的人，如托策巴所说："业众生不知，假使生地狱。"由于众生不知极微细的业，即使因业力而生地狱，也如丝绸球触碰的时间那样短暂，此人会迅速出离而来。
此外，需要通过有相、无相大手印等圆满次第进行实修。就有相而言，是通过脉气或特殊方便进行修持，义理的本体最初依一刹那而生起，如同一生中满月的潜能一样，义理的本体也仅是一
2-1-11b
刹那，但在行走、坐卧一切时中都迅速转变。虽然只是略见当前心的本质，但在中阴状态时，前识比后识更为清晰增益，因此能够认出中阴光明而成佛。
虽然有人说现在临死病人的意识不清，但如果见到真正本质，虽然因病力临终意识混乱，但不能舍弃它，因为除了意识外别无本质，故会显现。若见到真正本质，则能把握中阴光明。有位最优秀的格西说："本体现在不是生起的时机。"密勒日巴回应："若现在非生起时机，何时是时机？已获得暇满圆满人身，五根无有缺损，此时遇见大乘上师，此时不生，难道生于三恶趣时才生起吗？"那是不可能的。
即使未把握中阴光明，由于见到本质，来世也会生起特殊禅定，此人被称为"具积累背景者"。我们应在中阴中成佛，若不能，则应在下一生中成佛，除此法外别无他法。向空行护法忏悔！


 མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྐྱོང་ལ་བཟོད་པར་གསོལ།། །། །།།། །། །། །།




向空行护法祈请原谅！
;


